Wanneer de meesten nog genieten van de laatste zonnestralen, is de gemiddelde exotenliefhebber al aan het nadenken over de komende winter. Want hoe ga je al die planten ook deze winter weer feilloos door helpen? In de maanden september en oktober is dit dan ook vaak hét gespreksonderwerp bij uitstek. Op het internet zijn tal van artikels verschenen over het beschermen van een bananenplant tijdens de winter. Maar vaak gaan deze artikels enkel over het inpakken als winterbescherming. Om een vollediger beeld te geven over de mogelijke overwinteringmethoden hebben we ze allemaal voor je opgelijst. Zo kun je zelf kiezen welke methode voor jouw plant het meest geschikt is.
Bananenplant winterhard?
Sommige bananenplanten staan gekend als winterhard. De goede winterhardheid slaat echter op de wortels. Al bij temperaturen onder de 5°C stopt de plant met groeien. Vanaf -2°C vriest het blad kapot. Bij aanhoudende vorst zal ook de schijnstam, die veel vocht bevat, tot moes vriezen. De plant sterft dan af tot aan de grond en vormt in het voorjaar (april/mei) pas weer nieuwe uitlopers. Om een grotere plant te krijgen en zelfs bloei te realiseren moet hij de winter in tact doorkomen.
Enkele populaire winterharde soorten:
Musa basjoo -20°C
Musa sikkimensis -15°C
Ensete glaucum -10°C
Musella lasiocarpa -5°C
Verschillende methoden
Onderstaand worden 4 verschillende overwinteringmethoden besproken. Bij de eerste twee methoden blijft de plant de hele winter buiten. Bij de laatste twee methoden overwintert de plant droog, m.a.w. binnen.
Buiten
1) Zonder bescherming
Vermoedelijk het meest eenvoudig, maar ook het meest riskant is om de bananenplant niet te beschermen tijdens de wintermaanden. Afhankelijk van de strengheid van koning winter zal ook het resultaat van deze methode variëren. Enkele soorten zijn behoorlijk winterhard, maar zoals eerder gezegd, slaat deze waardering op de wortelkluit. Bij aanhoudende vorst sterft het blad en vervolgens de schijnstam tot de grond af. In het voorjaar (april/mei) komen er weer nieuwe uitlopers boven de grond.
+ vergt geen inspanning
+ bespaart aanschaf van verpakkingsmaterialen/plaats in huis
- plant moet elk jaar van 0 beginnen en wordt dus nooit volwassen = geen bloei
- bij koudere temperaturen vriest ook de wortelkluit kapot! = bananenplant dood!
2) Met bescherming
Een veel gebruikte en ook veel beschreven methode. Het principe is vrij eenvoudig; vlak voor de eerste aanhoudende vorst, ontdoe je de schijnstam van de bladeren. Hierna plaats je een afscheiding rond de schijnstam (bv. afscheidingsdraad of kippengaas). Vervolgens vul je het geheel op met stro of bladeren. Hooi is hiervoor niet geschikt omdat dit zal gaan broeien. Aan de buitenkant voorzie je een laag vliesdoek. Hierdoor wordt het stro niet nat maar kan het geheel blijven ademen. Dit alles werk je af met een waterdicht dakje.
Zodra de aanhoudende vorst voorbij is verwijder je de winterbescherming. De rotte delen snijd je er in het voorjaar af. Zodra het iets warmer wordt zal ook het eerste blad zichtbaar worden. Het succes van deze methode is afhankelijk van enkele factoren: strengheid winter, tijdigheid beschermen, dikte van de schijnstam,…
Bij hele strenge winters is ook deze bescherming onvoldoende. Enkel de dikkere schijnstammen zullen niet tot op de kern kapot gevroren zijn. Bij de planten waarbij de schijnstam het niet gered heeft is de kans met deze methode wel groter dat de wortelkluit het wel heeft overleefd. (NB. Deze methode wordt vaak gecombineerd met methode 4, voor de zekerheid.)
Gebruikte materialen:
Vliesdoek wordt verkocht in tuincentra en bouwmarkten.
Stro kun je het goedkoopst rechtstreeks bij de boer per baal aanschaffen.
+ wortelkluit kan onverstoord blijven staan
+ zeer geschikt voor de grote exemplaren en wortelkluiten met veel stammen
- moeilijk met zekerheid het juist tijdstip te bepalen voor het aanbrengen van de bescherming
- ook met bescherming geen garantie op behoud van de plant
Binnen
3) Droog overwinteren
Bij deze minder bekende methode wordt de schijnstam in het najaar van zijn bladeren ontdaan en vervolgens met kluit en al uitgegraven. Indien de wortelkluit meerdere schijnstammen bezit kunnen deze nu ook prima gedeeld worden. De wortelkluit met schijnstam plaats je in een kuip. Deze vul je niet verder aan met potgrond. Dit alles zet je op een koele plek: tussen de 5 à 10°C is perfect. Licht is niet nodig. Ook de watergift moet drastisch teruggeschroefd worden. Juist genoeg om de kluit niet te doen uitdrogen. De groei zal volledig stil vallen. Het spreekt voor zich dat ook bemesting nu niet meer toegediend mag worden. In het voorjaar mag de watergift weer langzaam opgedreven worden. Zodra het warm genoeg is kan de plant ook weer naar buiten en mogen er ook weer meststoffen gebruikt worden.
Bij deze methode komt de groei sneller op gang dan bij de planten die buiten overwinterd hebben.
+ overwintertemperatuur is eenvoudiger te beïnvloeden
+ meerdere stammen kunnen samen op een compacte plaats gestockeerd worden
+ groei komt sneller op gang in het voorjaar
- uitgraven van grotere exemplaren vergt wat tijd en energie
- watergift tijdens de overwintering is moeilijker te bepalen; op gevoel.
4) Als kamerplant
Bij deze laatste methode krijgt de opgepotte bananenplant een zo licht mogelijke standplaats binnenshuis gedurende de wintermaanden. Al het blad mag er gewoon blijven aanzitten. Door een beperktere lichtintensiteit zal de groei wel afnemen, maar niet volledig stilvallen dankzij het behoud van de hogere (kamer)temperatuur. De watergiften moeten worden beperkt tot de werkelijke behoefte. De grond moet licht vochtig zijn, zeker niet nat. Je verliest een bananenplant tijdens de winter eerder bij teveel vocht dan te weinig! Natuurlijk moet ook de bemesting aangepast worden op deze rustperiode. Zodra de temperaturen weer oplopen in het voorjaar kan de plant weer buiten geplaatst worden. Vergeet hierbij niet dat de oude bladeren weer moeten wennen aan direct zonlicht. Daarom begin je het best met een standplaats in de schaduw om het aantal uren direct zonlicht langzaam op te voeren.
Deze methode is vooral aan te raden voor de kleinere bananenplanten en de meest kougevoelige soorten.
+ minimale inspanning voor planten die reeds in pot staan
+ snoei van bladeren niet nodig
- ruimte/geschikte plaats nodig
- niet haalbaar voor grotere exemplaren
© La Palmeraie
Reactie door Palmpje — 22 september 2009 21:29 @ 21:29
Beste Lapalmerie,
Dit artikel is niet enkel interessant, het leest ook plezant weg. Toch enkele opmerkingen met de bedoeling om een toegevoegde waarde te bieden, en niet om afbreuk te doen aan de hoge waarde van dit artikel.
Een techniek die niet aan bod is gekomen, en die door mijzelf ook nog niet is toegepast: Het uitgraven van de plant, de bladeren afknippen en de pseudostam in de bodem te bewaren door deze volledig met aarde te bedekken.
Een tweede opmerking: Ik heb een goede ervaring met het uitgraven van de pseudostam en deze een 30-tal cm dieper te gaan plaatsen in de aarde. Nadeel is dat in de zomer de groei nog trager op gang komt. Vermoedelijk vanwege de temperatuur van de bodem. Het is dus een mes die aan 2 kanten snijdt.
Een derde opmerking: 2 straten verder heeft iemand een grote partij musa basjoo staan waarbij deze in de zomer de groei heel snel op gang komt, in de winter wordt deze niet afgeschermd. Deze komt ieder jaar terug zelfs met de voorbije winter, die heel streng is. Deze plant heeft zich al 5 jaar kunnen vestigen op deze plek. Volgens mij is dit het grootste geheim voor succes. Ik zou dus voorstellen om goede resultaten te halen, dat men de basjoo zoveel mogelijk zijn gang laat gaan zonder in te grijpen. Zodat de corn zich zo veel mogelijk kan uitbreiden en de nodige nieuwe wortelstokken kan produceren.
Reactie door lapalmeraie — 22 september 2009 22:19 @ 22:19
Hallo palmpje
Feedback is altijd welkom hoor, zeker als die opbouwend is, bedankt!
Je hebt gelijk, die techniek staat er niet bij. Ik heb er dan ook nog geen ervaring mee.
Eigenlijk is het een combinatie van 2: uitgraven en winterbescherming buiten.
Wat betreft die Musa’s bij jou in de buurt;
Een Musa wordt winterharder naar mate hij ouder wordt.
Ten minste, de schijnstam kan meer hebben als hij dikker is. De vorst zal immers minder gemakkelijk tot in het hart doordringen bij dikke stammen, waardoor die in het voorjaar gewoon weer hernemen.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door djoeke — 26 september 2009 20:48 @ 20:48
Hoi la palmerie
ben laatst bij iemand geweest en deze had rond de stam
een lichtslang gedaan zo een van kerstversiering en bovenaan een lus mee gemaakt , daarna lus en stam ingewikkeld met vliesdoek en met succes overwinterd zo’n
5 m hoog.
wel iets duurder natuurlijk daar deze wel wat elektriciteit verbruikt natuurlijk.
grtz bart
Reactie door lapalmeraie — 26 september 2009 21:40 @ 21:40
Hallo Bart
Bedankt voor deze aanvulling.
Er zijn inderdaad verschillende mogelijkheden bij het inpakken. Stro als vulling is het meest gebruikelijke maar een lichtslang of warmtekabel gebruiken kan natuurlijk ook. Op die manier kun je zelfs de temperatuur met enkele graden verhogen voor een beter resultaat.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door cees van eindhoven — 13 februari 2010 23:15 @ 23:15
wat is de beste voeding die er is voor de banananplant.
Reactie door lapalmeraie — 14 februari 2010 15:22 @ 15:22
Beste Cees
Bananenplanten zijn niet zo kieskeurig als het op voeding aankomt.
Tijdens de zomermaanden zijn ze daarbij zeer gulzig. Nu bemest u beter niet, of zeer beperkt aangezien de planten tijdens de winter in een rustperiode zitten.
U kunt zowel natuurlijke meststoffen gebruiken als gedroogde koemest korrels of compost.
Ook kunt u kunstmest gebruiken zoals roze korrels of vloeibare mest.
Persoonlijk gebruik ik een combinatie van de bovenstaande producten voor een optimale groei.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door JER0EN R0LAND — 1 oktober 2010 22:21 @ 22:21
Wij halen de bananenplant naar binnen als temperatuur daalt onder 5 graden. Mij was het laatst opgevalen dat er water druppeld vanuit de bladeren aan de zijkant. Na 4 jaar denk ik wel dat zo bananenplant het huis uitgroeit en misschien is het ook mogelijk de bananenplant laten overwinteren buiten door middel van een thermovlies en een elektro kachel de plant droog en warm tehouden en liefst op zonne energie. Ik vraag mij ook af of je door middel van een groeilamp een bananenplant heel snel kan laten groeien binnen een jaar tijd?
Reactie door lapalmeraie — 2 oktober 2010 22:06 @ 22:06
Beste Jeroen
Waterdruppels die aan het blad hangen wordt “guttatie” genoemd.
In ons artikel “Waarom hangen er waterdruppels aan het blad” leest u hier meer over.
Bij het droog overwinteren kan de schijnstam prima horizontaal opgeslagen worden waardoor zelfs grotere exemplaren prima binnen te overwinteren zijn.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door JER0EN R0LAND — 19 oktober 2010 23:40 @ 23:40
Hoi best lapalmeraie, ik ben het er volkomen mee eens
dat guttatie zich voor doet in nacht en ochtend,
binnen in huis is het warmer 21c dan buiten 15-12c, maar
buiten was het vochtiger dan binnen, de bladeren droog dus uit, en ook de worteldruk moet toegenomen zijn,de plant kon buiten in de kou zijn vocht niet meer kwijdt denk ik!
Het heeft echter wel vervelende vlekken op ons laminaat met zich meegebracht. Heel bedank voor de tip bananen plant ook horizontaal kan neerzetten!.
hier een foto van mijn bananen plant, om welk soort het gaat weet ik niet gekregen van de buurvrouw!
http://hi.baidu.com/jer0enr0land/album/item/0bfc2b0f146291897acbe1d0.html
Lees “guttatie”
http://palmvrienden.net/lapalmeraie/2009/07/guttatie/
Reactie door Paul — 29 december 2010 10:21 @ 10:21
Met de verhuizing heeft mijn bananenplant 20 minuten buiten in de vries koude gestaan. Nu in mijn nieuwe huis is mijn ooit zo’n mooie plant helemaal aan het verdorren. Er is nog maar één blad mooi, de rest is verlept en komt niet meer omhoog. Kan ik ‘m nog redden?
Reactie door lapalmeraie — 29 december 2010 20:53 @ 20:53
Beste Paul
Doordat een bananenplant voor 80% uit vocht bestaat zijn ze inderdaad zeer vatbaar voor vorst.
De bladeren zijn het meest vatbaar en gaan dan ook als eerste kapot. Deze zijn niet meer te redden vrees ik.
Maar zolang de stam nog stevig is komt het allemaal weer goed. Geef de plant nauwelijks water gedurende het herstel, net genoeg om de kluit niet te laten uitdrogen. Door met een viltstift een horizontaal streepje te zetten op de bladstelen en het nieuwste blad kunt u heel eenvoudig de minste groei en dus herstel waarnemen.
Mocht ook de stam op bepaalde delen beginnen te rotten dan kan de stam afgesneden worden tot op het gezonde deel en dan groeit de plant van daaruit opnieuw uit. Natuurlijk duurt het dan wel weer even voordat de plant weer zo mooi is als voor de verhuizing.
Veel succes
La Palmeraie
Reactie door leny fransen — 30 januari 2011 16:14 @ 16:14
hoeveel water heeft een bananenplant nodig welke binnen staat in de winter
Reactie door lapalmeraie — 30 januari 2011 19:30 @ 19:30
Beste Leny
Het is moeilijk om een pasklaar antwoord te geven op uw vraag.
Vele factoren hebben immers een invloed op de waterbehoefte.
Zo gaat een plant bij kamertemperatuur nauwelijks in winterrust waardoor hij meer water nodig heeft dan een plant die koel overwinterd wordt.
Maar ook de grootte van de plant, aantal bladeren, grootte en type van de pot, etc.
De vuistregel die opgaat voor vrijwel alle kamerplanten is het voelen met een vinger in de potgrond. Indien de aarde enkele cm’s onder het oppervlak nog droog aanvoelt (niet meer aan de vinger blijft plakken) dan is het tijd voor een nieuwe watergift.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door Remko — 30 mei 2011 10:18 @ 10:18
Ik bezit momenteel een Musa sikkimensis “Red tiger” van ongeveer 70cm hoog. Misschien een beetje vroeg, maar vraag me nu al af waar ik deze het beste kan overwinteren komende winter. Ik heb de keuze uit de kelder: vrij constante temperatuur van 12 graden met slechts één raam vrij donker. Of mijn groot uitgevallen tuinhuis, waar het in de winter enkele graden warmer is dan buiten met veel licht.
Wat adviseert u mij?
Reactie door lapalmeraie — 30 mei 2011 10:55 @ 10:55
Beste Remko
Aangezien de Musa bij die temperaturen nog enigszins zal blijven doorgroeien zou ik opteren voor de plaats met het meeste licht.
Maar dan moet u er wel zeker van zijn dat het echt nooit kan vriezen in het tuinhuis?
Houd de plant zeker aan de droge kant gedurende de winter. Verpot hem in het najaar desnoods in droge grond.
Want wanneer de kluit de nat is gebleven zal hij zonder meer wegrotten. Dat is toch mijn ervaring met de sikkimensis.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door arend — 16 oktober 2011 08:35 @ 08:35
Mijn banan musa badjo hem ik omwikkeld met vliesdoek een licht slang eromheen gewikkeld en een doos van piepschuim eromheen gedaan. Daabuiten om een ring van gaas gevuild met blad al extra isolatie. Een vriend van mij houd de palm zo de winter goed. Die van mij staat op een tochtige hoek wat in de winter met vorst dodelijk is. De lichtslang die een beetje warmte geeft moet voor de extra bescherming zorgen en gaat aan als er diepe nachtvorst voorspeld wordt of bij langdurige vorst.
Zo zou het moeten lukken!
Reactie door lapalmeraie — 16 oktober 2011 18:12 @ 18:12
Beste Arend
Bedankt voor uw bijdrage.
De beschreven manier kan inderdaad een oplossing zijn mits er voldoende ventilatie is.
Momenteel is het wel nog wat vroeg om de Musa basjoo in te pakken aangezien het nog niet echt vriest.
Komende week loopt de temperatuur bovendien weer behoorlijk op overdag.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door Jaap — 26 oktober 2011 16:05 @ 16:05
Wát een informatieve en goed geschreven site is dit zeg! Echt keigoed. Zinvolle reacties ook.
Mijn vraag -wel evident een van de leek/beginner- is echter of er ook lezers zijn die ervaringen met de musa in een koude kas hebben, want dan hoor ik graag over hun winter-perikkelen met deze plant. De kas-dimensie waarover ik spreek is die van 2 meter bij 3,20 meter.
Reactie door lapalmeraie — 26 oktober 2011 17:17 @ 17:17
Beste Jaap
Bedankt voor het compliment.
Overwinteren in een koude kas is hetzelfde principe als droog overwinteren.
Door de lage temperatuur gaat de plant volledig in rust. Het blad mag eraan blijven zitten, aangezien er in de serre voldoende licht is, maar het is niet noodzakelijk.
Wel is het belangrijk dat de kas vorstvrij blijft.
Wanneer dit niet het geval is, is de kans op succes zeer klein.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door Andries — 10 november 2011 07:18 @ 07:18
Hoi,
ik heb een vraagje, hoe ademt de plant als er geen blad meer op zit??
Groetjes Andries Hachmer
Reactie door lapalmeraie — 10 november 2011 23:07 @ 23:07
Beste Andries
De plant is in rust waardoor de sapstromen stilliggen en er geen fotosynthese plaats vindt.
Daarom kan het blad er ook zonder problemen afgesneden worden.
Zodra de temperaturen weer omhoog gaan komt ook de sapstroom en de fotosynthese weer op gang.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door paul — 11 november 2011 21:44 @ 21:44
hallo,heb een musa velutina in koude kas laten groeien als experiment, maar heus wat is die te keer gegaan,ruim een meter hoog geworden en groote bladeren ,maar ja de kou komt er aan juist op het moment dat de bloei er aan zit te komen er kwam een kleiner blad aan en alles begint nu paars te kleuren ,heb hem nu naar binnen gehaald op een slaapkamer gezet wand in huis kamer was hij te groot,zal ik de bloei nog mee gaan maken ?? nu hij aan het overwinteren is,,heb opgemerkt dat toch de groei doorgaat ondanks de koele kamer,,groeten paul,
Reactie door paul — 11 november 2011 22:31 @ 22:31
hallo ik heb ook nog een vraagje,,ik kan niet veel vinden over het kweken van bananen in een koude kas,na mijn ervaring met een kleine kas ben ik nu bezig met het bouwen van een groote koude kas, zijn er mensen die hier ook ervaring mee hebben?? en hoe lang zou het dan duren voor een supper dwarf banaantjes kan geven in zo`n kas???groeten paul,,
Reactie door lapalmeraie — 11 november 2011 22:40 @ 22:40
Beste Paul
De Musa velutina is een tropische soort en dan ook een echte warmte aanbidder.
Het is één van de eerste soorten die in het najaar naar binnen moet om moeilijkheden te voorkomen.
Ik zou dan ook aanraden om hem niet te koud te zetten om te voorkomen dat hij dat hij wegkwijnt.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door lapalmeraie — 11 november 2011 22:47 @ 22:47
Beste Paul
Een heel aantal soorten bananen zijn prima geschikt voor de koude kas, zoals bv. de Musa basjoo, Musa sikkimensis, Musella lasiocarpa. Sommigen worden wel behoorlijk groot wanneer ze in volle grond staan. Is dat de bedoeling in de kas? Dan is een aantal meter hoogte geen overbodige luxe.
Aangezien de Musa acuminata ‘Dwarf Cavendish’ een tropische soort is, is de temperatuur in een koude kas veel te laag. Hij zou dan ook langzaam wegkwijnen tijdens de winter.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door irene vandepoele — 14 november 2011 09:17 @ 09:17
Ik heb voor het eerst in october mijn bananenplant binnengehaald, staat in warme plaats veel licht.
Kan het zijn dat deze plant jeuk geeft bij bepaalde mensen?
graag een reactie,
dank op voorhand
irene
Reactie door lapalmeraie — 14 november 2011 13:58 @ 13:58
Beste Irene
Persoonlijk heb ik nog niet gehoord van mensen die allergisch zouden zijn aan bananenplanten.
Ook bevatten deze planten m.i. niet echt eigenschappen die allergie in de hand zouden werken (zoals bv. een poeder oid).
Maar indien de nieuwe aanwinst in de huiskamer problemen blijft geven kunt u misschien een alternatieve plaats vinden?
Bijvoorbeeld in een ongebruikte kamer? Ook kunt u de plant koud en droog overwinteren; in dat geval zou zelfs de zolder of garage een oplossing kunnen bieden waardoor het contact helemaal tot een minimum beperkt zal zijn.
Veel succes
La Palmeraie
Reactie door paul — 15 november 2011 21:44 @ 21:44
even een reactie van paul over het inpakken van bananen planten die buiten overwinteren, hier bij mij gaan ook weer enkele buiten overwinteren (musa basjoo),nu lees ik veel dat er hooi e.d. gebruikt wordt,ook ik gebruikte het al die jaren,en elke lente een bende bij het opruimen in de tuin,,heb goede ervaringen opgedaan met het idee om een oude matras dwars door te snijden, dus dat je er 2 hebt,,nu kan je makkelijk om de stam heen buigen en met touwtjes vast binden,het spul is licht en zeker luchtig en een grote isolatie waarde,zorg dat het spul droog blijft.op de top een plastic zak en noppe volie,,na de winter zo opgeruimt en zeker meerdere malen te gebruiken,geen troep meer,,,groeten paul,,
Reactie door lapalmeraie — 15 november 2011 21:58 @ 21:58
Bedankt voor uw aanvulling.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie