Wanneer de meesten nog genieten van de laatste zonnestralen, is de gemiddelde exotenliefhebber al aan het nadenken over de komende winter. Want hoe ga je al die planten ook deze winter weer feilloos door helpen? In de maanden september en oktober is dit dan ook vaak hét gespreksonderwerp bij uitstek. Op het internet zijn tal van artikels verschenen over het beschermen van een bananenplant tijdens de winter. Maar vaak gaan deze artikels enkel over het inpakken als winterbescherming. Om een vollediger beeld te geven over de mogelijke overwinteringmethoden hebben we ze allemaal voor je opgelijst. Zo kun je zelf kiezen welke methode voor jouw plant het meest geschikt is.
Bananenplant winterhard?
Sommige bananenplanten staan gekend als winterhard. De goede winterhardheid slaat echter op de wortels. Al bij temperaturen onder de 5°C stopt de plant met groeien. Vanaf -2°C vriest het blad kapot. Bij aanhoudende vorst zal ook de schijnstam, die veel vocht bevat, tot moes vriezen. De plant sterft dan af tot aan de grond en vormt in het voorjaar (april/mei) pas weer nieuwe uitlopers. Om een grotere plant te krijgen en zelfs bloei te realiseren moet hij de winter in tact doorkomen.
Enkele populaire winterharde soorten:
Musa basjoo -20°C
Musa sikkimensis -15°C
Ensete glaucum -10°C
Musella lasiocarpa -5°C
Verschillende methoden
Onderstaand worden 4 verschillende overwinteringmethoden besproken. Bij de eerste twee methoden blijft de plant de hele winter buiten. Bij de laatste twee methoden overwintert de plant droog, m.a.w. binnen.
Buiten
1) Zonder bescherming
Vermoedelijk het meest eenvoudig, maar ook het meest riskant is om de bananenplant niet te beschermen tijdens de wintermaanden. Afhankelijk van de strengheid van koning winter zal ook het resultaat van deze methode variëren. Enkele soorten zijn behoorlijk winterhard, maar zoals eerder gezegd, slaat deze waardering op de wortelkluit. Bij aanhoudende vorst sterft het blad en vervolgens de schijnstam tot de grond af. In het voorjaar (april/mei) komen er weer nieuwe uitlopers boven de grond.
+ vergt geen inspanning
+ bespaart aanschaf van verpakkingsmaterialen/plaats in huis
- plant moet elk jaar van 0 beginnen en wordt dus nooit volwassen = geen bloei
- bij koudere temperaturen vriest ook de wortelkluit kapot! = bananenplant dood!
2) Met bescherming
Een veel gebruikte en ook veel beschreven methode. Het principe is vrij eenvoudig; vlak voor de eerste aanhoudende vorst, ontdoe je de schijnstam van de bladeren. Hierna plaats je een afscheiding rond de schijnstam (bv. afscheidingsdraad of kippengaas). Vervolgens vul je het geheel op met stro of bladeren. Hooi is hiervoor niet geschikt omdat dit zal gaan broeien. Aan de buitenkant voorzie je een laag vliesdoek. Hierdoor wordt het stro niet nat maar kan het geheel blijven ademen. Dit alles werk je af met een waterdicht dakje.
Zodra de aanhoudende vorst voorbij is verwijder je de winterbescherming. De rotte delen snijd je er in het voorjaar af. Zodra het iets warmer wordt zal ook het eerste blad zichtbaar worden. Het succes van deze methode is afhankelijk van enkele factoren: strengheid winter, tijdigheid beschermen, dikte van de schijnstam,…
Bij hele strenge winters is ook deze bescherming onvoldoende. Enkel de dikkere schijnstammen zullen niet tot op de kern kapot gevroren zijn. Bij de planten waarbij de schijnstam het niet gered heeft is de kans met deze methode wel groter dat de wortelkluit het wel heeft overleefd. (NB. Deze methode wordt vaak gecombineerd met methode 4, voor de zekerheid.)
Gebruikte materialen:
Vliesdoek wordt verkocht in tuincentra en bouwmarkten.
Stro kun je het goedkoopst rechtstreeks bij de boer per baal aanschaffen.
+ wortelkluit kan onverstoord blijven staan
+ zeer geschikt voor de grote exemplaren en wortelkluiten met veel stammen
- moeilijk met zekerheid het juist tijdstip te bepalen voor het aanbrengen van de bescherming
- ook met bescherming geen garantie op behoud van de plant
Binnen
3) Droog overwinteren
Bij deze minder bekende methode wordt de schijnstam in het najaar van zijn bladeren ontdaan en vervolgens met kluit en al uitgegraven. Indien de wortelkluit meerdere schijnstammen bezit kunnen deze nu ook prima gedeeld worden. De wortelkluit met schijnstam plaats je in een kuip. Deze vul je niet verder aan met potgrond. Dit alles zet je op een koele plek: tussen de 5 à 10°C is perfect. Licht is niet nodig. Ook de watergift moet drastisch teruggeschroefd worden. Juist genoeg om de kluit niet te doen uitdrogen. De groei zal volledig stil vallen. Het spreekt voor zich dat ook bemesting nu niet meer toegediend mag worden. In het voorjaar mag de watergift weer langzaam opgedreven worden. Zodra het warm genoeg is kan de plant ook weer naar buiten en mogen er ook weer meststoffen gebruikt worden.
Bij deze methode komt de groei sneller op gang dan bij de planten die buiten overwinterd hebben.
+ overwintertemperatuur is eenvoudiger te beïnvloeden
+ meerdere stammen kunnen samen op een compacte plaats gestockeerd worden
+ groei komt sneller op gang in het voorjaar
- uitgraven van grotere exemplaren vergt wat tijd en energie
- watergift tijdens de overwintering is moeilijker te bepalen; op gevoel.
4) Als kamerplant
Bij deze laatste methode krijgt de opgepotte bananenplant een zo licht mogelijke standplaats binnenshuis gedurende de wintermaanden. Al het blad mag er gewoon blijven aanzitten. Door een beperktere lichtintensiteit zal de groei wel afnemen, maar niet volledig stilvallen dankzij het behoud van de hogere (kamer)temperatuur. De watergiften moeten worden beperkt tot de werkelijke behoefte. De grond moet licht vochtig zijn, zeker niet nat. Je verliest een bananenplant tijdens de winter eerder bij teveel vocht dan te weinig! Natuurlijk moet ook de bemesting aangepast worden op deze rustperiode. Zodra de temperaturen weer oplopen in het voorjaar kan de plant weer buiten geplaatst worden. Vergeet hierbij niet dat de oude bladeren weer moeten wennen aan direct zonlicht. Daarom begin je het best met een standplaats in de schaduw om het aantal uren direct zonlicht langzaam op te voeren.
Deze methode is vooral aan te raden voor de kleinere bananenplanten en de meest kougevoelige soorten.
+ minimale inspanning voor planten die reeds in pot staan
+ snoei van bladeren niet nodig
- ruimte/geschikte plaats nodig
- niet haalbaar voor grotere exemplaren
© La Palmeraie
Reactie door Palmpje — 22 september 2009 21:29 @ 21:29
Beste Lapalmerie,
Dit artikel is niet enkel interessant, het leest ook plezant weg. Toch enkele opmerkingen met de bedoeling om een toegevoegde waarde te bieden, en niet om afbreuk te doen aan de hoge waarde van dit artikel.
Een techniek die niet aan bod is gekomen, en die door mijzelf ook nog niet is toegepast: Het uitgraven van de plant, de bladeren afknippen en de pseudostam in de bodem te bewaren door deze volledig met aarde te bedekken.
Een tweede opmerking: Ik heb een goede ervaring met het uitgraven van de pseudostam en deze een 30-tal cm dieper te gaan plaatsen in de aarde. Nadeel is dat in de zomer de groei nog trager op gang komt. Vermoedelijk vanwege de temperatuur van de bodem. Het is dus een mes die aan 2 kanten snijdt.
Een derde opmerking: 2 straten verder heeft iemand een grote partij musa basjoo staan waarbij deze in de zomer de groei heel snel op gang komt, in de winter wordt deze niet afgeschermd. Deze komt ieder jaar terug zelfs met de voorbije winter, die heel streng is. Deze plant heeft zich al 5 jaar kunnen vestigen op deze plek. Volgens mij is dit het grootste geheim voor succes. Ik zou dus voorstellen om goede resultaten te halen, dat men de basjoo zoveel mogelijk zijn gang laat gaan zonder in te grijpen. Zodat de corn zich zo veel mogelijk kan uitbreiden en de nodige nieuwe wortelstokken kan produceren.
Reactie door lapalmeraie — 22 september 2009 22:19 @ 22:19
Hallo palmpje
Feedback is altijd welkom hoor, zeker als die opbouwend is, bedankt!
Je hebt gelijk, die techniek staat er niet bij. Ik heb er dan ook nog geen ervaring mee.
Eigenlijk is het een combinatie van 2: uitgraven en winterbescherming buiten.
Wat betreft die Musa’s bij jou in de buurt;
Een Musa wordt winterharder naar mate hij ouder wordt.
Ten minste, de schijnstam kan meer hebben als hij dikker is. De vorst zal immers minder gemakkelijk tot in het hart doordringen bij dikke stammen, waardoor die in het voorjaar gewoon weer hernemen.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door djoeke — 26 september 2009 20:48 @ 20:48
Hoi la palmerie
ben laatst bij iemand geweest en deze had rond de stam
een lichtslang gedaan zo een van kerstversiering en bovenaan een lus mee gemaakt , daarna lus en stam ingewikkeld met vliesdoek en met succes overwinterd zo’n
5 m hoog.
wel iets duurder natuurlijk daar deze wel wat elektriciteit verbruikt natuurlijk.
grtz bart
Reactie door lapalmeraie — 26 september 2009 21:40 @ 21:40
Hallo Bart
Bedankt voor deze aanvulling.
Er zijn inderdaad verschillende mogelijkheden bij het inpakken. Stro als vulling is het meest gebruikelijke maar een lichtslang of warmtekabel gebruiken kan natuurlijk ook. Op die manier kun je zelfs de temperatuur met enkele graden verhogen voor een beter resultaat.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie
Reactie door cees van eindhoven — 13 februari 2010 23:15 @ 23:15
wat is de beste voeding die er is voor de banananplant.
Reactie door lapalmeraie — 14 februari 2010 15:22 @ 15:22
Beste Cees
Bananenplanten zijn niet zo kieskeurig als het op voeding aankomt.
Tijdens de zomermaanden zijn ze daarbij zeer gulzig. Nu bemest u beter niet, of zeer beperkt aangezien de planten tijdens de winter in een rustperiode zitten.
U kunt zowel natuurlijke meststoffen gebruiken als gedroogde koemest korrels of compost.
Ook kunt u kunstmest gebruiken zoals roze korrels of vloeibare mest.
Persoonlijk gebruik ik een combinatie van de bovenstaande producten voor een optimale groei.
Vriendelijke groeten
La Palmeraie